Ogma (gwiazda)
Wprowadzenie do gwiazdy Ogma
Ogma, znana również jako HD 149026, to fascynujący żółty podolbrzym, znajdujący się w odległości około 257 lat świetlnych od naszej planety, w gwiazdozbiorze Herkulesa. Choć nie jest widoczna gołym okiem, jej odkrycie i badania dostarczają cennych informacji na temat ewolucji gwiazd i układów planetarnych. W niniejszym artykule przyjrzymy się bliżej tej gwieździe, jej nazwie, właściwościom oraz systemowi planetarnemu, który ją otacza.
Nazwa i historia odkrycia
Nazwa „Ogma” została nadana gwieździe w wyniku publicznego konkursu zorganizowanego w 2015 roku. Inspiracją do wyboru tej nazwy było bóstwo pisma i elokwencji z mitologii celtyckiej. Propozycja ta została przedstawiona przez francuski Club d’Astronomie de Toussaint. Wcześniej, gwiazda była znana wyłącznie pod oznaczeniem katalogowym HD 149026, które pochodzi od Henry’ego Drapera — amerykańskiego astronoma znanego z klasyfikacji gwiazd według ich spektrów.
Charakterystyka fizyczna ogmy
Ogma to gwiazda o masie większej niż Słońce, co sprawia, że jest także jaśniejsza i większa od naszej dziennej gwiazdy. Mimo że ma tylko około 2 miliardów lat, co czyni ją stosunkowo młodą w skali kosmicznej, znajduje się już na zaawansowanym etapie swojej ewolucji. Obecnie synteza termojądrowa wodoru w hel w jej jądrze zbliża się do końca, co oznacza, że w niedalekiej przyszłości Ogma zacznie przekształcać się w czerwonego olbrzyma.
Dodatkowo, w porównaniu do Słońca, Ogma zawiera ponad dwukrotnie więcej pierwiastków cięższych od helu. To wskazuje na to, że w dysku protoplanetarnym otaczającym tę gwiazdę mogło być więcej ciężkich pierwiastków niż w przypadku naszego Słońca. Ta cecha może mieć znaczenie przy formowaniu planet o rozmiarach podobnych do Ziemi.
Badania astronomiczne
Z uwagi na stosunkowo dużą jasność Ogmy oraz jej interesujące właściwości fizyczne, grupa astronomów z N2K Consortium rozpoczęła szczegółowe badania tej gwiazdy. Badania te mają na celu lepsze zrozumienie procesów zachodzących w gwiazdach oraz ich wpływu na formowanie układów planetarnych. Dzięki wykorzystaniu nowoczesnych instrumentów obserwacyjnych naukowcy mogą zbierać dane dotyczące zarówno samej gwiazdy, jak i jej potencjalnych planet.
System planetarny Ogmy
W 2005 roku astronomowie odkryli niezwykłą planetę krążącą wokół Ogmy. Planeta ta otrzymała nazwę Smertrios i została zidentyfikowana dzięki obserwacji tranzytu — zjawiska polegającego na tym, że planeta przechodzi przed tarczą gwiazdy, co pozwala na zmierzenie jej średnicy. Wyniki badań wykazały, że Smertrios jest mniejsza od innych znanych planet tranzytujących, mimo że krąży bardzo blisko swojej macierzystej gwiazdy.
Interesującym aspektem Smertriosa jest jego wyjątkowa gęstość; istnieje prawdopodobieństwo, że planeta ma duże jądro. Temperatura powierzchni tego gazowego olbrzyma osiąga około 2040 °C, co sprawia, że emituje on znaczne ilości ciepła w postaci promieniowania podczerwonego. To odkrycie dostarcza naukowcom cennych informacji na temat różnorodności układów planetarnych oraz warunków panujących na egzoplanetach.
Zakończenie
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).